Heb je wel eens stil gestaan bij de hoeveelheid geluid, die ons brein dagelijks te verstouwen krijgt? Ik liep laatst na een diepe en verstillende meditatiesessie door de stad en merkte hoe mijn oren opener leken te staan dan normaal. Er was het zuigende geluid van rubberbanden over een nat wegdek. Een vliegtuig, dat laag over de stad vloog op weg naar Schiphol. Een generator, die stond te zoemen voor een pand van waaruit het ritmische gebeuk van drilboren te horen was. Normaal ben ik prima in staat om me af te sluiten voor al dat lawaai van de stad, maar nu leek het zonder filter binnen te komen. Ik dacht dat ik gek werd.

De één is gevoeliger voor geluid en heeft meer behoefte aan stilte dan de ander. Ik herinner me dat ik jaren geleden in het Andes gebergte in Peru de Machu Picchu trail liep. Het uitzicht was adembenemend, net als de ijle lucht op de hoogte trouwens. Terwijl ik gezellig liep te keuvelen met een vriendin en we alles bespraken wat we zagen, riep mijn broer ineens gefrustreerd uit of het alsjeblieft één seconde stil kon zijn, zodat we de natuur om ons heen op ons konden laten inwerken. Hij had natuurlijk volledig gelijk.

Geluidshinder

Geluidsoverlast lijkt er door de jaren niet minder op te worden. Zo constateerde de World Health Organization, dat één op de vijf Europeanen last heeft van verkeersgeluid. Dit verkeerslawaai leidt alleen al in West-Europa tot het verlies van 1,6 miljoen gezonde levensjaren met uiteenlopende ziektes als hartinfarcten, slaapstoornissen, obesitas of depressies.

In 2015 schatte de WHO dat een miljard mensen wereldwijd risico lopen op gehoorschade en dat in 2050 één op de tien mensen significant gehoorverlies kan hebben als we ons niet wat meer verdiepen in geluid. In Nederland heeft minstens 1 miljoen mensen nu al last van tinnitus (oorsuizen of een constante hoge piep in je oor).

Maar wat is geluidsoverlast eigenlijk? Want het geluid van spelende kinderen op het schoolplein is voor de één gezellig achtergrondgeluid, terwijl het voor de ander als de hel op aarde klinkt. Een druppende kraan houdt sommigen uit hun slaap, terwijl anderen het geluid amper waarnemen. Psycholoog Fred Woudenberg van de GGD zegt dan ook in De Correspondent: “Het geluidsniveau zelf zegt niet zoveel, het gaat om de betekenis die je geeft aan het geluid.” Al zijn we het er wel over eens dat een geluidsniveau boven een bepaald DB voor niemand gezond is.

Stress door geluid

Geluid veroorzaakt stress. Dat komt omdat we vroeger, toen ons geluid ontwikkeld is, altijd alert moesten reageren bij het minste of geringste geluid. Een sluipend roofdier bijvoorbeeld of een huilende baby. Geluid zet ons brein aan en dat betekent: prikkels en stresshormonen. Dat is heel nuttig als we inderdaad voor ons leven moeten rennen, maar dat is vandaag de dag zelden het geval. En dus blijft de stress vaak in ons lijf zitten met alle bovengenoemde ziektes tot gevolg.

Over het algemeen hebben jongeren minder last van geluid dan ouderen. In de jaren ’80 bleek uit onderzoek in New York City, dat kinderen uit een klaslokaal naast de metrobaan aanzienlijk slechter konden lezen dan kinderen uit stillere klaslokalen. Een lawaaiige omgeving is nou eenmaal niet goed voor je concentratie. Om diezelfde reden staat de kantoortuin ook steeds vaker ter discussie en lassen bedrijven stilte-uren of stilteruimtes in, zodat mensen zich beter kunnen concentreren op hun werk.

Witte ruis

Zelf ben ik al jaren verknocht aan mijn noise canceling koptelefoon. Het heeft me door menig vlucht geloodst, waardoor ik aanmerkelijk minder moe aankwam. Nou las ik laatst in The Guardian een artikel met de intrigerende titel: listening to white noise put my life back on track. Monotone geluiden van regen, golven of gewoon simpelweg ruis blijkt elk jaar tot de meest gespeelde tracks van Spotify te behoren.

Uit onderzoek van Oxford University Press blijkt, dat witte ruis kan helpen bij volwassenen die lijden aan attention deficit disorder (ADD). Uit een onderzoek in Zuid-Korea blijkt dat witte ruis kan helpen bij het verlichten van depressie, terwijl een onderzoek uit Taiwan laat zien dat mensen met dementie minder geïrriteerd zijn als ze regelmatig naar witte ruis luisteren. Verder helpt het baby’s met slapen: waarschijnlijk omdat het constante ruisen hen doet denken aan hun tijd in de baarmoeder, waardoor ze zich veilig voelen.

Terwijl ik dit stuk schrijf luister ik op mijn noise canceling headphones om het geluid van de stad buiten te sluiten en de bijkomende afleiding. En ik moet zeggen: het werkt als een tierelier.

Heb jij last van geluid en wat doe je ertegen? Laat het ons weten door hieronder een reactie te plaatsen.