Deze week werd bekend dat Hoogeveen de eerste woonwijk krijgt, die volledig op waterstof moet draaien. Ook het Zuid-Hollandse dorp Stad aan ’t Haringvliet wil 600 bestaande huizen aansluiten op waterstof. Waterstof lijkt de ideale oplossing voor onze energietransitie. De gasleidingen liggen er immers al en kunnen met wat kleine aanpassingen gebruikt worden voor waterstof. Maar waterstof moet, net als energie, nog wel gemaakt worden. En als je dat op een duurzame manier wil doen (en dat willen we!) heb je zonnepanelen en windmolens nodig.

Hoogeveen

In Hoogeveen worden in de zomer van dit jaar in eerste instantie zestien nieuwbouwhuizen op waterstof aangesloten. Het is de bedoeling dat daarna ook bestaande woningen in de naastgelegen wijk Erflanden de overstap naar waterstof maken. Zo wil Hoogeveen de komende jaren honderden waterstofhuizen creëren. De initiatiefnemers van dit project zijn (uiteraard) enthousiast en stellen dat in heel Nederland zo’n 1 miljoen huizen geschikt zijn voor waterstof.

Voordelen waterstof

Ook Ad van Wijk, hoogleraar toekomstige energiesystemen aan de TU, heeft het vooral over de voordelen. Zoals gezegd liggen de gasleidingen er al en hoeft er dan dus geen zware, nieuwe elektriciteit infrastructuur aangelegd te worden. “Een elektriciteitskabel brengt gemiddeld 3 kilowatt aan energie binnen, terwijl een gasleiding 30 kilowatt brengt,” legt hij uit in het NPO Radio 1 programma Nieuwsweekend. “Als je bestaande woningen in de winter zou moeten verwarmen met behulp van warmtepompen, zou je dus extra kabels moeten aanleggen om die capaciteit in die woningen te krijgen. Daarom is het interessant om die gasleiding, die er toch al ligt, te gebruiken voor waterstof.”

Groene waterstof

Zoals gezegd, is waterstof een energiedrager. Dat betekent dat het nog wel gemaakt moet worden. Dat gebeurt momenteel vooral met behulp van aardgas en daar willen we in de toekomst nou juist vanaf. Bovendien komt er CO2 vrij bij deze manier van waterstof maken. Uiteindelijk moeten we groene waterstof maken, van wind- en zonne-energie. Alleen is het de vraag of we in Nederland voldoende ruimte hebben voor de benodigde hoeveelheid windmolens en zonnepanelen en of het rendabel genoeg is. Een zonnepaneel in de Sahara levert bijvoorbeeld veel meer op dan een zonnepaneel in Nederland, waar de zon op veel dagen gewoonweg niet schijnt.

Sahara

“Als we 8% van de Sahara gebruiken om zonnepanelen neer te zetten, hebben we alle energie voor de hele wereld geproduceerd,” zegt Ad van Wijk. “Daarbij is het ruim drie keer zo goedkoop om energie in de Sahara te produceren dan bijvoorbeeld met de goedkope kolencentrales hier.” Een land als Marokko bouwt dan ook enorm aan zon en wind. Er is natuurlijk nog wel opslag en transport nodig om de waterstof dan vervolgens in Nederland te krijgen en dat is dan ook meteen het bezwaar dat sommige mensen uiten: willen we met onze energie afhankelijk zijn van het buitenland?

Bezwaren

Daarbij komt, dat het waterstofmolecuul kleiner is dan het aardgasmolecuul en dus makkelijker kan weglekken.  Waterstof is, net als aardgas, een ontvlambaar gas. Een explosie is dus mogelijk. “Maar dat risico is juist kleiner,” zegt Derk Buiskool Leeuwma (oprichter van Live Free, één van de initiatiefnemers achter het waterstof project in Hoogeveen) in Trouw. “Als aardgas lekt, vult het de ruimte, terwijl waterstof snel opstijgt.” In een ruimte waar waterstofgas tegen het plafond hangt, durft hij wel een lucifer af te steken.

Om een huis geschikt te maken voor waterstof is een nieuwe (iets duurdere) ketel nodig. Koken zou dan elektrisch gaan. Wat een overstap uiteindelijk voor de gasrekening betekent, lijkt nog onduidelijk. “Om hetzelfde rendement te halen als met aardgas is drie keer zoveel waterstof nodig,” zegt monteur Pronk uit Stad aan ’t Haringvliet in Trouw.  “Nu is waterstof nog duurder dan aardgas. Dat moet veranderen.”

Doorbraak waterstof

Volgens Live Free in Hoogenveen staat niks een doorbraak van Waterstof nog in de weg. En ook Ad van Wijk zegt dat het hard gaat met waterstof. Zo worden de Olympische Spelen in Tokio ook wel de waterstof Spelen genoemd. Niet alleen zal al het vervoer op waterstof rijden, maar ook het Olympisch dorp en de vlam gaan op waterstof.

Wat denk jij? Is Nederland klaar voor een massale overstap op waterstof? Laat het ons weten door hieronder een reactie achter te laten.