Iedereen die een keer in Japan geweest is weet: veel leuker (of hygiënischer) dan Japanse toiletten wordt het niet. Japanse toiletten hebben knopjes om je billen mee te wassen en te föhnen, een speaker die vogelgeluiden produceert voor een heuse buitenervaring en bovendien wordt het water dat je gebruikt om je handen mee te wassen meteen gebruikt voor het doorspoelen van het toilet. Japanse toiletten zijn echter niet alleen leuk, hygiënisch en milieubewust, maar ook vooruitstrevend. Dat bewijzen de openbare toiletten in Tokyo wel. Een reeks nieuw ontworpen openbare sanitaire voorzieningen gaat daar de strijd aan met ongelijkheid en de angst voor een bezoekje aan een publieke wc.

Transparante wanden

Het is misschien wat moeilijk voor te stellen hoe een publiek toilet met transparante wanden (je leest het goed: de wanden van een aantal van deze nieuwe toiletten zijn doorzichtig) bij draagt aan een veiligere en minder spannende openbare toiletervaring, maar het design van een van Japans meest innovatieve architecten bewijst het tegendeel. De toiletten, die deze maand in het Haru-no-Ogawa Community Park en de Yoyogi Fukamachi Mini park opdoken, zijn onderdeel van ‘The Tokyo Toilet Project’, waarbij zestien architecten werd gevraagd om zeventien openbare toiletten in het drukke Shibuya district te renoveren.

japanse toiletten

Veilige toiletten voor iedereen

Het project, opgezet door The Nippon Foundation, heeft zich tot doel gesteld om publieke wc’s voor iedereen – ongeacht gender, leeftijd of eventuele handicap – tot een veilige, schone en uitnodigende omgeving te maken. De transparante wanden van architect Shigeru Ban lijken in eerste instantie een vreemde keuze, maar maken het voor de gebruiker mogelijk om het toilet al van buitenaf te checken. De Nippon Foundation legt uit: “De twee voornaamste dingen waar mensen bezorgd om zijn als ze gebruik willen maken van een openbaar toilet zijn of het toilet wel schoon is en of er niemand stiekem in de toiletten verscholen zit. Deze wc’s zorgen er voor dat deze twee angsten worden verholpen”.

japanse toiletten

Photo by Satoshi Nagare

Een vooruitstrevend ontwerp

Het ontwerp maakt gebruik van smartglass technology, die er voor zorgt dat de transparante wanden ondoorzichtig worden zodra de deur op slot gaat. De verschillende kleuren van het glas – cyaan, lime groen, blauw, geel en roze of paars – lichten ’s nachts op alsof het ‘mooie, gekleurde lantaarns’ zijn, aldus The Nippon Foundation. The Tokyo Toilet Project heeft naast dit vooruitstrevende ontwerp van Ban onlangs nog drie openbare toiletten geopend, ontworpen door interieurdesigner Masamichi Katayama (Ebisu Park), prijswinnend architect Fumihiko Maki (Ebisu Oost) en de New Yorkse meubelontwerper Nao Tamura (Ebisu Station). In de komende weken zullen ontwerpen van architect Takenosuke Sakakura (Nishihara Itchome Park) en Tadao Ando (Jingu-Dori Park) volgen. De overige gerenoveerde toiletten zullen naar verwachting in het voorjaar van 2021 worden gerealiseerd.

Photo by Satoshi Nagare