Waarom is winterzwemmen zo gezond voor je?

Ik ben een watje als het aankomt op kou en water. Dus toen ik een paar zomers geleden van een Finse sauna zo de ijskoude zee in plonsde, was ik meer dan trots op mezelf. De zee in Finland wordt in de zomer namelijk niet echt warm kan ik je vertellen. Althans, in mijn beleving. Toch is het er altijd nog een stukje warmer dan de Amstel of het IJ in januari kan ik me zo voorstellen, want natuurwater in Nederland verandert vanaf november zo ongeveer in een ijsbad. Toch lijkt winterzwemmen steeds populairder. Zeker nu de zwembaden dicht zijn, zie ik steeds vaker mensen in zwembroek op de kade staan die zich afdrogen of hoofden uitsteken boven het donkere water. 

Winterzwemmen in de Amstel

Laatst had ik mezelf in een dikke trui, winterjas en muts gewikkeld voor een stadswandeling langs een mistige Amstel. Je kon de overkant nauwelijks zien liggen. Op de kade stonden twee mensen die hun natte lijf net in een dunne badjas hadden gewikkeld en nu met rode, goed doorbloede blote benen en voeten in slippers naar het koffiekraampje aan de overkant liepen waar ze heel rustig in de rij op hun beurt gingen wachten. Ze zagen er blij en opgewekt uit en ik ervaarde iets van jaloezie: wat heerlijk als je elk weerstype durft te trotseren om in het koude Amstelwater te duiken, dacht ik. Maar waarom zou je dat doen? Omdat het gezond is.

Goed voor je humeur

Volgens Finse onderzoekers is regelmatig winterzwemmen niet alleen goed voor je humeur (ja, echt), maar zorgt het ook voor vermindering van stress, vermoeidheid en verbetert het je geheugen. De zwemmers die meededen aan het onderzoek en last hadden van reuma, fibromyalgie of astma meldden dat hun pijnklachten verminderden door het zwemmen. Dat komt waarschijnlijk omdat het ijskoude water een stressreactie veroorzaakt, het zenuwstelsel activeert en noradrenaline aanmaakt.

Wim Hof alias de Iceman

De Nederlandse Wim Hof boekt al jaren wereldwijde bekendheid als de Iceman. Hij zwemt tussen de ijsschotsen in IJsland, rent in korte broek de marathon boven de poolcirkel en zit rustig meer dan een uur te chillen in een bad met ijsklontjes, alsof het niks is. Kou en ademhalingsoefeningen versterken samen je immuunsysteem is zijn boodschap. Ook als je gezond bent en geen klachten hebt, helpt kou om je energieker en fitter te voelen. In 2014 krijgt Wim Hof bijval van het Radboud UMC.

Een ijsbad na het sporten

Ook fanatieke sporters zweren vaak bij een ijsbad na een intensieve training om de spieren te helpen bij het herstel. Door de kou trekken de bloedvaten samen en worden ontstekingsprocessen afgeremd. Hiermee kan je pijntjes voor zijn. Door het samentrekken van de spieren wordt het melkzuur eruit geperst en heb je volgende dag minder last van spierpijn. Dan moet je natuurlijk wel iets langer dan één lange ademteug in dat ijskoude water zitten. Ik hoorde een topsporter bij de Britse tv-presentator Graham Norton ooit vertellen dat de kou in het begin als pijn aanvoelt. Hij kwam het ijsbad pas weer uit als die pijn was weggetrokken. Om maar even aan te geven hoe lang je in dat ijsbad moet blijven.

winterzwemmen

Winterzwemmen

Goed, terug naar het winterzwemmen. De eerste reactie van het lichaam (en de geest) op ijskoud water is er één van stress. Je hartslag en ademhaling vliegen omhoog (het bekende naar adem happen) en de adrenaline giert door je lijf. Het duurt ongeveer 90 seconde voordat de stressreactie van je lijf afneemt en je je ademhaling weer onder controle hebt.

Tussen de oren

Kou zit ook gedeeltelijk tussen je oren trouwens: hoe erger je het in je hoofd maakt, hoe verschrikkelijker het wordt. Juist door die aversie en angst los te laten en de kou gewoon te ervaren voor wat het is, leer je de kou te trotseren. Net als bij mindfulness vind je er dus even helemaal niks van en focus je je gewoon op het onder controle krijgen van je ademhaling.

Overigens is het wel handig om niet in je eentje te gaan zwemmen. Als je dan kramp krijgt of je krijgt je ademhaling niet onder controle en je gaat hyperventileren, dan is er altijd iemand bij je om je te helpen. Want hoe je het went of keert: winterzwemmen lijkt toch iets extreems dat vanuit Scandinavië en Rusland is komen overwaaien en waar we in dit koude kikkerlandje misschien nog wat aan moeten wennen.

Ik houd het voorlopig even bij het koud ‘afdouchen’, wat ik al een hele overwinning vind in de winter. En eerlijk gezegd, merk ik daar al wat de voordelen zijn van kou. Zo stap ik altijd energieker uit de douche dan als ik het oversla. Dus wie weet dat ik over een jaar of wat dapper genoeg ben voor het echte werk van winterzwemmen in ijskoud water.   

Ben jij fan van winterzwemmen? Laat het ons weten en deel je tips en ervaringen door hieronder een reactie achter te laten.

Over de schrijver

20 reacties op “Waarom is winterzwemmen zo gezond voor je?”

  1. Gegroet,

    Het doet me deugd te lezen dat de populariteit toeneemt van winter zwemmen.
    Ik moet er zelf nu na enkele jaren mee stoppen halverwege oktober, waarschijnlijk
    vanwege mijn grote ondergewicht. Bij 10 graden raakte ik al onderkoeld en kon ik
    die dag niet meer warm worden door te bewegen. Ik smacht ernaar weer te kunnen
    beginnen want de grote kick heeft mijn levenslange barriere met de natuur opgeheven.
    Na het zwemmen heb ik de zon die volop scheen in mijn hart aangetrokken en de
    bomen jubelden met mij mee !!!

  2. Sinds 6 jaar ga ik iedere zaterdagochtend in de winter zwemmen met een paar andere mensen. Je verhaal is herkenbaar. Ik kan wel zeggen dat de stressreactie steeds minder wordt als je het vaker doet. Het is belangrijk om rustig te blijven ademen. Warm zijn voordat je het water ingaat helpt ook. Speciale zwemsokken en zwemhandschoenen maken het makkelijker om het langer volt te houden. Het zal wel een mindset zijn, maar na het schrikbegin ervaar ik het water niet meer als koud en lukt het om zo’n 10 minuten te zwemmen. Als het zonnetje schijnt nog iets langer. Eenmaal uit het water voel ik geen kou. Ik droog me af met de zeemeermantel, waar ik me ook onder kan omkleden. Pas als ik mijn winterjas aantrek, word ik koud van binnen. Daar kom ik het makkelijkst van af door te blijven bewegen. Wandelen, boodschappen doen op de fiets, huis schoonmaken met een goed humeur. Want het klopt echt dat je er vrolijk van wordt. Hoe kouder het water, hoe vrolijker we er uit komen.

  3. Ik neem iedere ochtend een koudwaterbad in onze hottub die in de tuin staat de temperatuur van het water is nu 3gr.
    Ik krijg er een enorme energie kick van. Wel eerst opgebouwd met koude douches. Ik raad het iedereen aan het is zo goed voor je! Groet, Petra

  4. Wij zwemmen (dippen) al 2 jaar dagelijks al 2jaar geen kou gevat of ziek geweest. Koudestress (shock) heeft een positieve reactie op je bloedsomloop en gezondheid hebben wij gemerkt uit eigen ervaring. Wij hebben de luxe aan het water te wonen. Binnen 30 seconden onder de warme douche. Direct na een koude dip gaan joggen is ook heerlijk.

  5. mooi weer te lezen wat de voordelen zijn! dank daarvoor. ik merk nu wel dat ik beter aanvoel het niet te doen. het kost me nl soms ook wel energie ipv dat ik het ervan krijg. daar lees ik ook graag meer over. het zal met de balans in mijn leven te maken kunnen hebben. maar 4 keer per week de zee in is wel een fijn gemiddelde merk ik…

  6. Wat schrijf je prachtig, Anemoon! Misschien ben je schrijver, misschien helemaaaaaal niet, maar dit soort stukjes zou je met meer mensen mogen delen, als je het mij vraagt!
    Ik heb ervan genoten en o, wat gun ik het je van harte om je zo goed en in je middelpunt te voelen. Goede keuzes heb je gemaakt, mijn complimenten ❤️

  7. Wat leuk om deze reacties te lezen, ik ben zelf net begonnen met winterzwemmen. De aanleiding was een nieuwjaarsduik. Het gaf zo’n kick. Ik ben me nu een beetje aan het inlezen en met mijn hardloopmaatje sluiten we nu ons wekelijkse hardlooprondje af met een koude duik in een meertje. Volgende keer zullen we eens proberen er rustig in te lopen en op de ademhaling te letten, zoals ik hierboven lees.

Laat een reactie achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Ontvang onze nieuwsbrief

Schrijf je in voor onze wekelijkse nieuwsbrief en blijf zo op de hoogte van de populairste blogs, het laatste nieuws en de activiteiten van hetkanWEL. 

En volg ons op social media

Wist je dat?

HetkanWEL al 2 jaar op rij de titel Website van het Jaar gewonnen heeft in de categorie duurzaamheid.

Hetkanwel-Websitevanhetjaar-2019
Hetkanwel-Websitevanhetjaar-2020